2 września 2013

KOŹLARZ BABKA, KOZAK, BRZOZAK - GRZYBY JADALNE

(LECCINUM SCABRUM)

























Koźlarz babka jak większość z naszych bardziej popularnych grzybów ma bardzo wiele nazw potocznych, zwyczajowych i ludowych, nazywany jest on wraz z innymi grzybami rodzaju Laccinum "kozakiem" inne funkcjonujące nazwy to:
- brzozak
- babka
- koźlarek
- kozak babka
- kozak/ koźlak brzozowy
- grzyb koźlarz
- grzyb szorstkotrzonowy
- grzyb chropawy
- podbrzeźniak
- koźlarz brzozowy
- stojak
- stojaczek
- kozar

Koźlarz babka charakteryzuje się szarobrązowym lub czarnobrązowym kapeluszem, który u młodych grzybów jest półkolisty, czasem nieregularny, z wiekiem wypłaszczający się, poduszkowaty, o brzegach lekko zadartych ku górze. Przy wilgotnej pogodzie powierzchnia kapelusza jest śliska, lekko śluzowata. Średnica kapelusza wynosi 0d 5 do nawet 20 cm.
Spód kapelusza o barwie szarobiałej pokryty jest warstwą rurek. Warstwa ta ma grubość od 1 do 3 cm,


 Trzon brzozaka ma długość 8 do 17 cm i grubość od 1 do 4 cm, jest on cylindryczny, u góry zwężony, na szaro- białawym tle pokryty gęstymi, brązowymi, czarnymi bądź szarymi kosmkami.

Miąższ koźlarza ma kolor biały lub delikatnie kremowy, po przekrojeniu bądź przełamaniu kapelusza nie przebarwia się, nie sinieje. Ma łagodny smak i delikatny grzybowy zapach.

W Europie Środkowej jest pospolity. Również w Polsce występuje pospolicie od lata do jesieni. Rośnie w lasach liściastych oraz mieszanych, często także poza lasem na rzadko zadrzewionych łąkach czy skwerach z brzozami. Rośnie wyłącznie pod brzozami, tworzy bowiem mikoryzę z tym gatunkiem drzew.

Koźlarz babka jest wyśmienitym grzybem jadalnym, szczególnie smaczne są jędrne młode owocniki. Grzyb ten wykorzystywany jest do wielu potraw- sosów, zup, jako aromatyczny dodatek do mięs i przetworów, świetnie nadaje się do suszenia i marynowania. Jego wartości smakowe i aromatyczne są równe wartościom najlepszych borowików- prawdziwków.


 Źródła: "Grzyby znane i mniej znane" Aurel Dermek; Warszawa 1988.

4 komentarze:

  1. Te zdjęcia pokazują, że najwyższa pora na poszukiwanie grzybów w naszych lasach!
    pozdrawiam!

    OdpowiedzUsuń